เคล็ดลับการดูแลสุขภาพ

เมื่อคุณพ่อ ... ต่อมลูกหมากโต

เมื่อคุณพ่อไม่สบาย

        เป็นธรรมดาที่คุณพ่อจะมีโอกาสไม่สบาย เมื่อคุณพ่ออายุมากขึ้น เราจำเป็นต้องดูแลเรื่องสุขภาพของคุณพ่อหลากหลายมากขึ้น ภาวะต่อมลูกหมากโตเป็นอีกโรคหนึ่งที่พบได้บ่อยในผู้ชายวัยกลางคนหรือเมื่ออายุ 40 ปีขึ้นไป จากสถิติพบว่า ผู้ชายที่อายุ 40-60 ปี พบว่ามีปัญหาต่อมลูกหมากโตได้ 50% และถ้าอายุมากกว่า 80 ปี จะพบได้สูงถึง 90%

        ภาวะต่อมลูกหมากโตในระยะเริ่มแรก อาจเป็นปัญหาสุขภาพที่แค่ก่อให้เกิดความรำคาญ หรือหงุดหงิดใจ แต่ถ้าปล่อยให้เนิ่นนานไปอาจก่อให้เกิดความรุนแรงและมีอาการแทรกซ้อนต่างๆ ตามมาได้

        สาเหตุการเกิดภาวะต่อมลูกหมากโต การเกิดโรคยังไม่สามารถสรุปสาเหตุได้ชัดเจน แต่เชื่อว่าเกี่ยวข้องกับอายุ และการไม่สมดุลของระดับฮอร์โมนเพศชายและเพศหญิงในเลือดเมื่ออายุมากขึ้น โดยฮอร์โมนเพศชายมักจะมีระดับลดลงในชายสูงอายุ

อาการที่จะสังเกตคุณพ่อว่ามีภาวะต่อมลูกหมากโตหรือไม่ แม้วันที่คุณพ่อดื่มน้ำเป็นปกติ

  • ปัสสาวะบ่อยทั้งกลางวันและกลางคืน
  • กลั้นปัสสาวะไม่ค่อยอยู่
  • ปัสสาวะลำบาก ต้องเบ่งมากกว่าปกติ หรือลำปัสสาวะไม่พุ่งและอ่อนลง
  • เวลาปัสสาวะแต่ละครั้งต้องรอนานกว่าจะออก และเมื่อออกไปแล้วต้องใช้ระยะเวลานานกว่าจะปัสสาวะหมด
  • ปัสสาวะไม่สุดเหมือนยังมีปัสสาวะค้างอยู่
  • ถ้าอาการรุนแรงมากขึ้น อาจมากจนกระทั่งปัสสาวะไม่ออก

อาการแทรกซ้อนจากภาวะต่อมลูกหมากโต ที่ทำให้เราต้องคอยเฝ้าสังเกตอาการคุณพ่อ

  • มีปัสสาวะเป็นเลือด เพราะเส้นเลือดของต่อมลูกหมากแตก เนื่องจากจำเป็นต้องเบ่งปัสสาวะ
  • ปัสสาวะไม่ออก และมีการคั่งค้างของน้ำปัสสาวะเนื่องจากปัสสาวะไม่หมด
  • เกิดการติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ เนื่องจากมีปัสสาวะค้างอยู่ในกระเพาะปัสสาวะ
  • อาจจะมีนิ่วเกิดขึ้นในกระเพาะปัสสาวะได้
  • เกิดภาวะการเสื่อมของไตได้เป็นภาวะที่อันตรายมากที่สุด

แนวทางการดูแลคุณพ่อ ถ้ามีภาวะต่อมลูกหมากโต

        1.  การเฝ้าดูอาการก่อน (Watchful waiting) จะใช้ในกรณีที่ต่อมลูกหมากโต แต่ยังไม่มีอาการ หรือมีอาการไม่มาก และยังไม่มีอาการแทรกซ้อน อาจใช้การเฝ้าดูอาการเพื่อประเมินว่าต่อมลูกหมากที่โตเกิดปัญหาต่อสุขภาพแล้วหรือยัง แล้วจึงค่อยให้การรักษา

        2.  ไปพบแพทย์ และรับรักษาด้วยยาแผนปัจจุบัน เหมาะสำหรับผู้ป่วยที่มีอาการน้อยไปจนถึงปานกลาง และเมื่อคุณหมอตรวจละเอียดว่าไม่ได้เป็นมะเร็งต่อมลูกหมาก จะให้การรักษาซึ่งมีอยู่ 2 ชนิด คือ

  • ยาที่ลดขนาดต่อมลูกหมาก ได้แก่ กลุ่มยาต้านเอนไซม์ 5-alpha reductase ซึ่งเอนไซม์ชนิดนี้จะไปกระตุ้นให้ต่อมลูกหมากมีขนาดโตขึ้น เมื่อให้ยาต้านเอนไซม์ชนิดนี้ก็อาจจะมีผลทำให้ต่อมลูกหมากมีขนาดเล็กลง แต่ยาในกลุ่มนี้อาจมีผลลดประสิทธิภาพและความต้องการทางเพศนอกจากนี้อาจมีผลลดระดับสารบ่งชี้มะเร็งต่อมลูกหมากในเลือด (PSA หรือ Prostate Specific Antigen) ทำให้ปิดบังภาวะมะเร็งต่อมลูกหมากได้
  • กลุ่มยาต้าน alpha เป็นยาลดอาการเกร็งของกล้ามเนื้อเรียบในเนื้อต่อมลูกหมาก ทำให้ความตึงตัวของต่อมลูกหมากลดลง จะทำให้การถ่ายปัสสาวะที่ดีขึ้น แต่ยาในกลุ่มนี้อาจมีผลข้างเคียงทำให้ความดันโลหิตต่ำลง

        3.  การผ่าตัด ใช้ในรายที่มีอาการมาก เดือดร้อนมาก หรือมีภาวะแทรกซ้อน การผ่าตัดมีหลายชนิด คุณหมอจะเป็นผู้พิจารณาถ้าต้องรักษาด้วยวิธีนี้ค่ะ

        4.  การรักษาโดยทำเพื่อให้เกิดความร้อนต่อเนื้อเยื่อของต่อมลูกหมาก โดยความร้อนจากแหล่งต่างๆ ได้แก่ ไมโครเวฟ คลื่นวิทยุ (Radio Frequency) คลื่นเสียงอัลตร้าซาวด์ (Ultrasound) หรือเลเซอร์ การรักษาด้วยวิธีนี้อาจมีอันตรายและไม่ค่อยเป็นที่นิยมในปัจจุบัน

        5.  การรักษาด้วยยาสมุนไพร แม้ว่ายาแผนปัจจุบันที่ใช้จะมีประสิทธิภาพที่ดี แต่ยังคงมีผลข้างเคียงที่ไม่พึงประสงค์ ได้แก่การลดประสิทธิภาพและความต้องการทางเพศ ความดันโลหิตต่ำลง ดังนั้นในปัจจุบันได้มีการศึกษายาสมุนไพร Saw Palmetto ที่มีหลักฐานการศึกษาวิจัยทางการแพทย์จำนวนมากในผู้ที่มีปัญหาต่อมลูกหมากโต พบว่ามีประสิทธิภาพดีเทียบเท่ากับยาแผนปัจจุบัน มีความปลอดภัยสูง และที่สำคัญไม่พบผลข้างเคียงที่เป็นอันตรายหรือมีผลต่อคุณภาพชีวิตที่อาจพบได้ในยาแผนปัจจุบันที่ใช้

ข้อแนะนำการปฏิบัติตัวถ้าคุณพ่อมีภาวะต่อมลูกหมากโต

  1. ลดการดื่มน้ำก่อนนอน เพื่อลดจำนวนครั้งที่ต้องเข้าห้องน้ำตอนกลางคืน
  2. ลดการดื่มแอลกอฮอล์ และกาแฟ เพราะมีฤทธิ์ขับปัสสาวะและทำให้อาการเป็นมากขึ้น
  3. ระมัดระวังการใช้ยาที่อาจทำให้อาการเป็นมากขึ้น เช่น ยาแก้หวัด หรือยาแก้ปวดท้องบางชนิด
  4. ฝึกการขมิบอุ้งเชิงกรานบ่อยๆ เพื่อช่วยให้สามารถควบคุมการทำงานกล้ามเนื้อทางเดินปัสสาวะได้ดีขึ้น

แชร์เลย!

ผลิตภัณท์ที่เกี่ยวข้อง

ผลิตภัณฑ์เมก้า วีแคร์

ซาเมตโต้

รายละเอียดเพิ่มเติม

ผลิตภัณฑ์เมก้า วีแคร์

สเตอร์เชีย-5

รายละเอียดเพิ่มเติม

เคล็ดลับการดูแลสุขภาพที่เกี่ยวข้อง


การดูแลและรักษาภาวะต่อมลูกหมากโต

เป็นภาวะปกติที่พบได้บ่อยในผู้ชายวัยกลางคน หรืออายุ 40 ปี ขึ้นไปจากสถิติพบว่า ผู้ชายที่อายุ 40-60 ปี พบ 50% อายุมากกว่า 80 ปี พบได้ถึง 90% ภาวะต่อมลูกหมากโต เป็นปัญหาสุขภาพที่อาจเพียงก่อให้เกิดความรำคาญ หรือหงุดหงิดใจ จนถึงอาจเกิดความรุนแรงที่


การดูแลและป้องกันการขาดฮอร์โมนเพศชาย

ฮอร์โมนเพศชาย มีชื่อว่า เทสโทสเทอโรน มีส่วนสำคัญในการกำหนดลักษณะความเป็นชาย รวมถึงส่งผลต่อความต้องการทางเพศ และการสร้างอสุจิที่สมบูรณ์ เทสโทสเทอโรนสร้างมากที่สุดในวัยยี่สิบตอนต้น จากนั้นจะลดลงอย่างช้าๆ เมื่ออายุมากขึ้น การพร่องฮอร์โมนเพศชายไป